Ruimere inspanningsverplichtingen NOW 3.0: scholing en werk-naar-werk

16 November 2020 | Lisanne van Geest

Ruimere inspanningsverplichtingen NOW 3.0: scholing en werk-naar-werk

Vanaf vandaag, 16 november 2020, is het mogelijk om een aanvraag te doen voor een voorschot onder de derde tranche onder NOW 3.0. Er is een aantal nieuwe inspanningsverplichtingen toegevoegd onder NOW 3.0; een uitbreiding dus ten opzichte van NOW 2.0. Wij informeren je hier graag over.

Inspanningsverplichting scholing

Een verplichting die ook voor NOW 2.0 gold, is gericht op het voorkomen van werkloosheid en betreft de verplichting voor de werkgever om zijn werknemers te stimuleren een ontwikkeladvies aan te vragen of deel te nemen aan (online) scholing. Omdat de samenleving en economie fundamenteel veranderen, is het wenselijk dat werknemers zich hierop voorbereiden door zich tijdig te heroriënteren, bijvoorbeeld door ontwikkeladvies aan te vragen of zich bij te scholen voor behoud van werk.

Werkgevers kunnen dit inpassen in het bestaande scholingsbeleid. Ook kunnen zij in persoonlijke gesprekken met werknemers wijzen op het belang van scholing en ontwikkeling. Werkgevers kunnen werknemers stimuleren om eventueel vrijgevallen arbeidstijd beschikbaar te stellen en via O&O-fondsen middelen ter beschikking stellen.

Verder heeft de overheid het crisispakket ‘NL Leert Door’ geïntroduceerd. Op grond van dit pakket kunnen werknemers kosteloos ontwikkeladvies krijgen of scholing volgen. Wij adviseren om de werknemers hier actief op te wijzen en hen aan te moedigen hieraan deel te nemen.

Het loket voor de ontwikkeladviezen wordt 1 december 2020 opnieuw geopend. Vanaf dat moment kunnen werknemers, zelfstandigen en werkzoekenden weer kosteloos een ontwikkeladvies volgen bij een loopbaanadviseur. Er zijn in totaal 50.000 adviestrajecten beschikbaar. Naar verwachting is het aanbod van online scholing ook per december 2020 beschikbaar.

De scholing zelf is geen onderdeel van NOW 3.0, maar de inspanningsverplichting wel. Het is dus van belang dat je als werkgever kunt aantonen dat er voldoende inspanningen op het gebied van ontwikkeladvies en scholing zijn verricht. Het opstellen van een (kort) scholings- en ontwikkelplan kan daarbij helpen. Daarin leg je de verschillende inspanningen vast. Bij de aanvraag tot vaststelling van de NOW subsidie, moet je als werkgever verklaren dat aan de inspanningsverplichting is voldaan. Blijkt dat later niet het geval te zijn, dan kan UWV de subsidie geheel of gedeeltelijk verminderen. Het is dus belangrijk deze inspanningsverplichting serieus te nemen.

Begeleiding van werk-naar-werk

Onder NOW 3.0 is meer ruimte voor de werkgever ontstaan om te herstructureren (denk bijvoorbeeld aan het verval van de ontslagboete en het vrijstellingspercentage om de loonsom te laten dalen, zonder negatieve consequenties voor de subsidie). De ruimte voor herstructurering is een logisch gevolg van de duur van de coronacrisis en de impact  op de economie, maar zorgt voor individuele werknemers ook voor onzekerheid. Het is daarom van belang dat de werkgever zich zo goed mogelijk inzet op begeleiding naar nieuw werk van werknemers die met ontslag bedreigd worden.

Deze inspanningsverplichting is niet alleen bedoeld voor werknemers voor wie de werkgever bedrijfseconomisch ontslag aanvraagt, maar voor situaties waarin de arbeidsovereenkomst eindigt, behalve in geval van pensionering van de werknemer. Zij geldt dus ook voor de werknemers van wie het dienstverband niet wordt voortgezet na het aflopen van een tijdelijk contract of voor werknemers met wie overeenstemming wordt bereikt over beëindiging met wederzijds goedvinden. Het is van belang dat in een zo vroeg mogelijk stadium wordt ingezet op de begeleiding van werk-naar-werk. Dat betekent dat de inspanningsverplichting geldt als het voornemen bestaat om tijdens de NOW 3.0 periode de arbeidsovereenkomst niet voort te zetten of te beëindigen.

Over de exacte invulling van de inspanningsverplichting is vooralsnog weinig bekend. De overheid geeft aan dat werkgeversorganisaties en vakbonden afspraken kunnen maken voor bepaalde sectoren (maatwerkafspraken), dat er een loket komt met loopbaanadviseurs die begeleiding gaan geven en dat gebruik gemaakt kan worden van het sociaal pakket of van O&O-fondsen. Het is daarom nog niet erg duidelijk wat je als werkgever precies moet doen. Op het moment dat er budget is en je met werknemers in gesprek bent over beëindiging, kan je outplacementbegeleiding onbelast vergoeden. Dat kost dus wel geld en het lijkt geen vereiste op grond van de NOW-regeling om hiervoor allerlei kosten te maken. Ook kunnen we ons voorstellen dat bijvoorbeeld wijzen op de mogelijkheid van inschrijving bij een uitzendbureau nog toegevoegde waarde heeft. Mogelijk komt de werknemer via een uitzendbureau weer sneller aan het werk.

Daarnaast noemt de minister ook in dit verband ‘NL Leert Door’. De eerdergenoemde ontwikkeladviezen lijken een geschikt middel voor de werk-naar-werk begeleiding. Wij adviseren de werknemers hier dus actief op te wijzen.

Verplicht bellen naar UWV-telefoon

Naast de algemene inspanningsverplichting voor werk-naar-werk begeleiding, geldt voor werkgevers die tijdens het NOW 3.0 tijdvak  voor een of meerdere werknemers een ontslagaanvraag om bedrijfseconomische redenen indienen bij UWV, de verplichting om contact op te nemen met de UWV-telefoon NOW. Dit contact moet plaatsvinden in het subsidietijdvak en kan vanaf 16 november 2020. Uitgangspunt is namelijk dat van de werkgever wordt verwacht dat hij de mogelijkheden gebruikt die het sociaal pakket biedt om werknemers zo goed mogelijk naar nieuw werk te begeleiden. In het gesprek met UWV zal de werkgever uitgebreid gevraagd worden of hij ondersteuning kan gebruiken bij van werk-naar-werk beleid. Ook kan de werkgever zelf met vakbonden of werknemers een traject inrichten, maar dat ontslaat de werkgever niet van de verplichting om UWV alsnog te bellen.

Als een werkgever niet aan deze verplichting voldoet, wordt de subsidie met 5% verlaagd.

De verplichting geldt per loonheffingennummer per subsidietijdvak. Dat betekent dat voor ieder loonheffingennummer waarvoor subsidie is aangevraagd binnen het subsidietijdvak van een tranche, en waarvoor een ontslagaanvraag op bedrijfseconomische gronden wordt gedaan, via de UWV-telefoon contact moet worden opgenomen. Als voor meerdere werknemers binnen één loonheffingennummer toestemming voor ontslag op bedrijfseconomische gronden wordt aangevraagd, is het voldoende als de werkgever één keer contact opneemt met UWV. Als een werkgever voor werknemers binnen meerdere loonheffingennummers ontslag aanvraagt binnen één tranche, zal hij voor al deze loonheffingennummers contact moeten opnemen met UWV.

Als er nieuwe updates zijn over de NOW, informeren we je hierover. Voor een nadere toelichting zijn de advocaten van ons Team Arbeidsrecht graag beschikbaar.

P.S.: Zie ons blog over de NOW 3.0 voor een algemene uitleg over de inhoud van NOW 3.0.

Team Arbeidsrecht
Lisanne van Geest