MENU
Muzikanten hebben ook rechten

Muzikanten hebben ook rechten

11 januari 2018

Lana del Rey, Amerikaans singer-songwriter en model, is door Radiohead beschuldigd van plagiaat. Volgens de Engelse rockband pleegt ze met haar nummer Get Free inbreuk op het auteursrecht omdat het lied te veel lijkt op hun eigen nummer Creep.

De Volkskrant meldt dat Radiohead zelf in de jaren negentig om precies dit nummer werd aangeklaagd door twee Engelse songwriters. Creep zou op zijn beurt weer te veel lijken op een nummer dat de heren Hammond en Hazlewood schreven voor The Hollies. Volgens de krant is het ook niet eenvoudig om auteursrechtinbreuk vast te stellen, vooral niet bij popmuziek, omdat in dat genre gebruik wordt gemaakt van een zeer beperkt aantal akkoorden. De grens tussen imitatie en inspiratie is dan ook niet altijd even simpel te onderscheiden.

Zowel de componist als de tekstschrijver hebben auteursrechten op werk dat zij origineel gemaakt hebben, dat een eigen, oorspronkelijk karakter heeft en het persoonlijke stempel van de makers draagt. Er rust geen auteursrecht op een stijl of sfeer. Een auteursrecht ontstaat van rechtswege, dat wil zeggen dat geen formele handeling nodig is om het recht vast te leggen. Voor muzikanten zijn ook de naburige rechten van groot belang: zij geven uitvoerende kunstenaars het recht bijvoorbeeld een liedje te zingen dat speciaal voor hen geschreven is.

Makers hebben het recht om openbaarmaking en vermenigvuldiging te verbieden. Wie het werk openbaar wil uitvoeren, kopiëren of verspreiden moet daar vooraf toestemming voor vragen aan zowel de componist als de tekstschrijver. Auteursrechten kunnen worden overgedragen of in licentie gegeven worden, bijvoorbeeld aan een muziekuitgeverij. 

Dit mag allemaal niet:

  • Plagiaat: het geheel of gedeeltelijk overnemen van teksten of muziek van andere auteurs zonder voorafgaande toestemming. Een vorm van plagiaat is ook samplen: het overnemen en eventueel bewerken van een kort stukje muziek van een geluidsopname zonder clearance (toestemming waarbij de muziek of het muziekgedeelte rechtenvrij wordt gemaakt).
  • Een uitvoering of opname van een bestaand lied door een andere artiest dan de oorspronkelijke componist en tekstdichter (cover) zonder toestemming van de oorspronkelijke componiste/tekstschrijver.
  • Het maken en vermarketen van onofficiële opnames, bijvoorbeeld bij een liveconcert.  Verboden of niet, er zijn bands, zoals Grateful Dead en The Black Crowes die het uitwisselen van concertopnamen tussen fans juist stimuleren.
  • Het uitbrengen van bestaande opnamen die niet meer officieel verkrijgbaar of uitverkocht zijn.
  • Een nieuw nummer creëren door onderdelen van twee of meer muziekstukken te mixen, een bekende praktijk bij dj’s. Voor het opnemen en ten gehore brengen van een dergelijke remix is toestemming vereist van de oorspronkelijke muziekauteur. Op een remix kan een (nieuw) auteursrecht rusten, wanneer de remix voldoende oorspronkelijk is en de persoonlijke stempel van de maker draagt. Dan nog is voor openbaarmaking van de remix toestemming nodig van de oorspronkelijke auteurs.  

Advies nodig over bescherming van uw auteursrecht? Neem contact op!

 

Praktijkgroep Intellectueel eigendomsrecht
  • J.E. (Julia) Mascini